توسط : 
طرز تهیه کیک یزدی خانگی یکی از سادهترین و خوشعطرترین دستورهای شیرینی سنتی ایرانی است. این کیک کوچک و اسفنجی با عطر هل و گلاب، بافتی نرم و رویهای طلایی دارد و برای صبحانه، عصرانه و پذیرایی کنار چای انتخابی عالی است. در این آموزش، مواد لازم و همه نکات مهم برای پفکردن و ترکخوردن زیبای کیک یزدی را مرحلهبهمرحله میخوانید.
کیک یزدی چیست؟
کیک یزدی شیرینی سنتی شهر یزد است که معمولاً در قالبهای کوچک کاپکیکی پخته میشود. ترکیب ماست، روغن، هل و گلاب باعث میشود این کیک عطر دلنشین و بافتی لطیف داشته باشد. روی کیک را میتوان با کنجد، پودر پسته یا خلال بادام تزئین کرد. راز شکل گنبدی و ترکدار آن، آمادهسازی درست مایه، پرکردن مناسب قالب و تنظیم دمای فر است.
مواد لازم برای کیک یزدی خانگی
- آرد سفید قنادی: ۲ پیمانه
- تخممرغ: ۳ عدد
- شکر: ۱ پیمانه
- ماست پرچرب: ۱ پیمانه
- روغن مایع: ۲/۳ پیمانه
- گلاب: ۳ قاشق غذاخوری
- بیکینگپودر: ۲ قاشق چایخوری
- پودر هل: ۱ قاشق چایخوری
- وانیل: ۱/۲ قاشق چایخوری
- نمک: یک پنس
- کنجد یا پودر پسته: برای تزئین
این مقدار برای حدود ۱۲ عدد کیک یزدی متوسط مناسب است. همه مواد را حدود ۳۰ دقیقه زودتر از یخچال خارج کنید تا به دمای محیط برسند؛ مواد همدما مایه یکدستتری ایجاد میکنند.
طرز تهیه کیک یزدی مرحلهبهمرحله
۱. آماده کردن فر و قالب
فر را روی دمای ۱۸۰ درجه سانتیگراد تنظیم کنید و اجازه دهید کاملاً گرم شود. اگر از فر برقی استفاده میکنید، حالت حرارت از بالا و پایین را انتخاب کنید. کاغذهای مخصوص کیک یزدی را داخل قالب قرار دهید یا قالب کاپکیک را با مقدار کمی روغن چرب کنید. گرم بودن فر پیش از ورود قالب، برای پف اولیه کیک اهمیت زیادی دارد.
۲. هم زدن تخممرغ، شکر و هل
تخممرغها را در کاسهای بزرگ بشکنید و شکر، وانیل و پودر هل را اضافه کنید. مواد را با همزن برقی حدود ۵ تا ۷ دقیقه بزنید تا کرمرنگ، روشن و حجیم شود. این مرحله هوا را وارد مایه میکند و به سبکشدن بافت کیک کمک مینماید؛ بنابراین در همزدن آن عجله نکنید.
۳. افزودن روغن، ماست و گلاب
روغن مایع را کمکم به مخلوط تخممرغ اضافه کنید و با دور متوسط همزن فقط در حد ترکیبشدن هم بزنید. سپس ماست را اضافه کنید و پس از یکدستشدن مایه، گلاب را داخل کاسه بریزید. همزدن طولانی بعد از افزودن ماست باعث میشود بافت کیک سنگین شود، پس این مرحله را کوتاه انجام دهید.
۴. اضافه کردن آرد و بیکینگپودر
آرد، بیکینگپودر و نمک را دو تا سه بار الک کنید. مواد خشک را در چند مرحله به مایه اضافه نمایید و با لیسک یا همزن دستی بهآرامی هم بزنید. حرکت دورانی از پایین به بالا، هوای ایجادشده در مایه را حفظ میکند. به محض یکدستشدن خمیر، همزدن را متوقف کنید تا کیک پس از پخت لطیف بماند.
۵. ریختن مایه داخل قالب
مایه را با قاشق یا اسکوپ داخل کاغذهای کیک یزدی بریزید و هر قالب را حدود دو سوم پر کنید. پرکردن بیش از اندازه باعث سرریزشدن مایه میشود و اگر قالب خیلی خالی بماند، کیک فرم مناسبی پیدا نمیکند. روی هرکدام کمی کنجد یا پودر پسته بریزید. برای ایجاد ترک گنبدی، با نوک چاقوی چربشده یک برش کمعمق به شکل بعلاوه روی سطح مایه ایجاد کنید.
۶. پخت کیک یزدی در فر
قالب را در طبقه وسط فر قرار دهید و حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه زمان بدهید. تا ۱۵ دقیقه اول درِ فر را باز نکنید؛ تغییر ناگهانی دما میتواند باعث خوابیدن پف کیک شود. وقتی سطح کیکها طلایی شد، یک خلال دندان در مرکز یکی از آنها فرو کنید. اگر خلال تمیز بیرون آمد، کیکها آمادهاند. در صورت روشنبودن سطح، میتوانید یک تا دو دقیقه گریل را روشن کنید، اما مراقب باشید رویه نسوزد.
فوتوفن پفکردن و ترکخوردن کیک یزدی
- فر باید دستکم ۱۵ تا ۲۰ دقیقه پیش از پخت گرم شده باشد.
- آرد را حتماً الک کنید تا مایه سبک و بدون گلوله شود.
- بعد از اضافهکردن آرد، مایه را بیش از اندازه هم نزنید.
- قالبها را فقط تا دو سوم ارتفاع پر کنید.
- برای ترک زیبا، سطح مایه را با چاقوی چربشده برش دهید.
- ماست پرچرب، بافت کیک را نرمتر و خوشطعمتر میکند.
- استفاده از هل تازهآسیابشده و گلاب باکیفیت عطر کیک را بیشتر میکند.
- در صورت استفاده از فر برقی، دمای واقعی فر را با دماسنج بررسی کنید؛ بعضی فرها دمای بالاتری نشان میدهند.
چرا کیک یزدی پف نمیکند؟
کهنهبودن بیکینگپودر، سردبودن مواد، بازکردن زودهنگام درِ فر یا رقیق و غلیظشدن بیش از حد مایه از دلایل اصلی پفنکردن کیک یزدی هستند. همچنین اگر آرد پس از اضافهشدن زیاد هم زده شود، شبکه گلوتن شکل میگیرد و کیک سنگین میشود. برای نتیجه بهتر، مقدار مواد را دقیق اندازه بگیرید و زمان استراحت مایه را طولانی نکنید.
طرز تهیه کیک یزدی در توستر
برای پخت در توستر، دستگاه را حدود ۱۰ دقیقه روی ۲۰۰ درجه گرم کنید. قالب را در بخش میانی قرار دهید و در ۱۰ دقیقه اول دما را روی ۲۰۰ درجه نگه دارید تا کیکها پف کنند؛ سپس دما را به ۱۶۰ تا ۱۷۰ درجه کاهش دهید تا مغز کیک کاملاً بپزد. چون فضای توستر کوچکتر است، زمان پخت را زودتر بررسی کنید و اگر رویه سریع طلایی شد، یک فویل سبک روی قالب قرار دهید.
ایدههایی برای طعمدار کردن کیک یزدی
میتوانید مقدار کمی زعفران دمکرده، رنده پوست پرتقال یا یک قاشق عسل به مایه اضافه کنید. کشمش، خلال پسته و تکههای شکلات نیز قابل استفاده هستند؛ برای جلوگیری از تهنشینشدن آنها، ابتدا مواد را در مقدار کمی آرد بغلتانید و در پایان بهآرامی با مایه مخلوط کنید. اگر عطر وانیل را بیشتر دوست دارید، مقدار هل را کمی کاهش دهید تا طعمها متعادل بمانند.
نحوه نگهداری کیک یزدی
پس از خنکشدن کامل، کیکها را در ظرف دربسته قرار دهید تا رطوبت خود را حفظ کنند. کیک یزدی در دمای محیط حدود دو تا سه روز کیفیت خوبی دارد. برای نگهداری طولانیتر، آنها را در کیسه زیپدار داخل فریزر بگذارید و هنگام مصرف در دمای محیط قرار دهید. گرمکردن کوتاه در مایکروفر یا فر ملایم، نرمی و عطر کیک را دوباره برمیگرداند.
پرسشهای متداول
چطور کیک یزدی را گنبدی و ترکدار کنیم؟
فر را کاملاً گرم کنید، قالب را بیش از دو سوم پر نکنید و روی مایه برش کمعمق ایجاد نمایید. شروع پخت با دمای مناسب باعث میشود سطح کیک سریعتر شکل بگیرد و ترک زیبایی ایجاد شود.
آیا میتوان کیک یزدی را بدون ماست پخت؟
بله، میتوانید از شیر یا ترکیب شیر و کمی خامه استفاده کنید، اما ماست پرچرب معمولاً بافت نرمتر و عطر بهتری به کیک میدهد. در صورت جایگزینی، مقدار مایع را کمکم اضافه کنید تا مایه بیش از حد رقیق نشود.
کیک یزدی چند دقیقه باید در فر بماند؟
زمان پخت معمولاً ۲۰ تا ۳۰ دقیقه است، اما به اندازه قالب و قدرت فر بستگی دارد. زمانی کیک آماده است که سطح آن طلایی شود و خلال دندان از مرکز کیک تمیز بیرون بیاید.
جمعبندی
برای طرز تهیه کیک یزدی خانگی، تخممرغ و شکر را خوب حجیم کنید، مواد تر را کوتاه هم بزنید و آرد الکشده را با ملایمت اضافه نمایید. پخت در فر کاملاً گرم، پرکردن صحیح قالب و رعایت زمان پخت، سه نکته اصلی برای داشتن کیک یزدی نرم، خوشعطر و ترکدار است.
